Klimat Dla ZiemiiSzkoła z klimatem
Newsletter

Bądź na bieżąco? Zapisz sie do newslettera!

Partnerzy i przyjaciele
Partnerzy i przyjaciele
Licznik odwiedzin: 28463661

Gaz z łupków bezpieczny dla środowiska
środa 2012-03-07
Gleba, powietrze, woda – wszystkie przebadane przez naukowców elementy środowiska są bezpieczne przy poszukiwaniu gazu z łupków prowadzonym zgodnie z wymogami prawa. Państwowy Instytut Geologiczny – Państwowy Instytut Badawczy na zlecenie Ministerstwa Środowiska po raz pierwszy zaprezentował dziś kompleksowy raport na temat aspektów środowiskowych szczelinowania.

Badanie przeprowadzono w 2011 r. na jednym z pierwszych odwiertów w poszukiwaniu gazu z łupków w Łebieniu, na Pomorzu. Prace badawcze zostały wykonane na zlecenie Ministerstwa Środowiska.

Podstawowym celem zespołu naukowców koordynowanego przez Państwowy Instytut Geologiczny było zbadanie aspektów środowiskowych zabiegu szczelinowania hydraulicznego.

Badania objęły monitoring sejsmiczny, emisje gazowe, pomiar hałasu, badanie powietrza, płyn szczelinujący oraz wody powierzchniowe i podziemne. Eksperci oceniają wyniki jako pozytywne. Naukowcy wykazali, że przy zastosowaniu wszystkich wymaganych prawem procedur i środków ostrożności ta działalność jest bezpieczna dla środowiska naturalnego. W żadnym z badanych elementów nie stwierdzono zagrożenia dla środowiska.

Szczelinowanie hydrauliczne nie wpłynęło na stan czystości atmosfery. Zaobserwowano czasowy, podwyższony poziom hałasu podczas szczelinowania. Nie zaobserwowano wpływu prac związanych ze szczelinowaniem na jakość wód powierzchniowych i podziemnych, a sam pobór wody nie wpłynął na zmniejszenie zasobów wód podziemnych w rejonie wiertni. Zabieg szczelinowania nie wywołał na powierzchni żadnych drgań lub wstrząsów mogących stwarzać zagrożenie dla budynków czy infrastruktury.

Jak komentował minister Piotr Woźniak, Główny Geolog Kraju i podsekretarz stanu w Ministerstwie Środowiska:

- Wyniki tego badania są zachęcające. Przy prowadzeniu tego wiercenia z zastosowaniem standardowych procedur nie odnotowano żadnych zagrożeń. Niezbędnym warunkiem jest jednak przestrzeganie procedur.

Gaz z łupków  to „zwykły” gaz ziemny, ale uwięziony w warstwie skał (łupków, czyli nieprzepuszczalnych skał macierzystych) zalegających na dużych głębokościach.

Udoskonalenie technologii szczelinowania hydraulicznego po koniec lat 90-tych (wykorzystywanej dotąd na szerszą skalę jedynie w przy złożach gazu konwencjonalnego) oraz wprowadzenie technologii odwiertów poziomych umożliwiło jego wydobycie ze skał łupkowych na skalę przemysłową.

***

Podstawowym celem prac badawczych zespołu[i] koordynowanego przez Państwowy Instytut Geologiczny było zbadanie aspektów środowiskowych zabiegu szczelinowania hydraulicznego, przeprowadzonego miedzy 19 a 28 sierpnia 2011 r. w otworze poszukiwawczym LE-2H w Łebieniu przez należącą do grupy 3Legs Resources spółkę Lane Energy Poland. Łebień zlokalizowany jest w gminie Nowa Wieś Lęborska (woj. pomorskie). Prace badawcze zostały wykonane na polecenie Ministerstwa Środowiska w uzgodnieniu z inwestorem.

Badania objęły monitoring sejsmiczny, emisje gazowe, pomiar hałasu, badanie powietrza glebowego, płyn szczelinujący oraz wody powierzchniowe i podziemne.

W ramach prac poszukiwawczych w 2010 r. wykonano pionowy odwiert o głębokości ok. 3,5 km oznaczony jako LE-1. Przeprowadzono w nim próbny zabieg szczelinowania na małą skalę. W czerwcu 2011 r. zakończono wiercenie drugiego otworu z odcinkiem poziomym LE-2H. Całkowita głębokość otworu wynosi 4 075 m, sekcja pozioma ma długość 1 000 m.

Wyniki badań

Szczelinowanie nie wpłynęło na stan czystości atmosfery. Zaobserwowano podwyższony poziom hałasu podczas szczelinowania. Nie zaobserwowano wpływu prac związanych ze szczelinowaniem na jakość wód powierzchniowych i podziemnych, a sam pobór wody nie wpłynął na zmniejszenie zasobów wód podziemnych w rejonie wiertni. Zabieg szczelinowania nie wywołał na powierzchni żadnych drgań lub wstrząsów mogących stwarzać zagrożenie dla budynków czy infrastruktury.

Atmosfera

Prace nie wpłynęły na stan czystości atmosfery. Uwolniony gaz był spalany.

Źródłem zanieczyszczeń powietrza były silniki wysokoprężne, służące do napędzania urządzeń. Pomiary stanu czystości atmosfery nie wykazały jednak przekroczenia obowiązujących standardów.

Hałas

Głównym źródłem hałasu podczas szczelinowania była praca silników wysokoprężnych dużej mocy. Przy zabudowie mieszkalnej hałas osiągał poziom 53,8 dB, nie przekraczając dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku.

Powietrze glebowe

Szczelinowanie hydrauliczne nie spowodowało żadnych zmian w składzie powietrza. Zabieg nie spowodował migracji gazów z głębi ziemi ani w rejonie wiercenia, ani w samej strefie przyotworowej.

Powierzchnia terenu

Teren zakładu po zakończeniu szczelinowania jest porządkowany, zbędne urządzenia, w tym wieża wiertnicza oraz zbiorniki mobilne zostały wywiezione, zaś głowice obu otworów zabezpieczone. Oddziaływanie na powierzchnię było krótkotrwałe i nie wywołało większych zmian.

Drgania i efekty sejsmiczne

Zabieg szczelinowania nie wywołał na powierzchni żadnych drgań lub wstrząsów mogących stwarzać zagrożenie dla budynków czy infrastruktury. Urządzenia pomiarowe rozstawione wokół wiertni wyraźnie zarejestrowały jedynie odległe o 15000 km trzęsienie ziemi na Fidżi. Efekt szczelinowania prowadzonego w tym samym czasie był ledwie wykrywalny i wynikał z pracy pomp na powierzchni ziemi.

Odpady

W wyniku prowadzenia procesu szczelinowania hydraulicznego wytworzono niewielką ilość odpadów stałych, które zostały zagospodarowane na składowisku odpadów komunalnych. Duży udział w ich masie stanowił niewykorzystany piasek. Płyn zwrotny ze szczelinowania okazał się substancją o zmieniających się właściwościach, ale generalnie o istotnych ładunkach substancji chemicznych i toksyczności.

Płyny technologiczne znajdowały się pod stałą kontrolą. Dzięki zastosowaniu linii do oczyszczania większość płynu zwrotnego zagospodarowano jako ciecz technologiczną do kolejnego zabiegu szczelinowania w innym otworze. Odpady o konsystencji płynnej zostały przekazane do specjalistycznej utylizacji.

Wody powierzchniowe i podziemne

Nie zaobserwowano wpływu prac związanych ze szczelinowaniem na jakość wód powierzchniowych. Zabieg szczelinowania, mimo wykorzystania prawie 18 000 m3 wody z poziomu wodonośnego, nie wpłynął na zmniejszenie zasobów wód podziemnych w rejonie wiertni.

Nie stwierdzono negatywnego oddziaływania na wody podziemne. Badania kontrolne jakości wód podziemnych w studni na terenie zakładu górniczego, a więc w punkcie położonym najbliżej odwiertu nie wskazują na pogorszenie jakości wód podziemnych. Wszystkie prace prowadzone były z zachowaniem niezbędnych środków minimalizujących możliwość negatywnego oddziaływania na wody podziemne (system oczyszczania płynu zwrotnego, sposób przechowywania odpadów w szczelnych zbiornikach oraz zabezpieczenie powierzchni terenu płytami betonowymi i folią izolującą).

 



[i] Instytucje zaangażowane: poza geologami i hydrogeologami z Instytutu byli to specjaliści z Instytutu Geofizyki PAN, Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska, Zakładu Biologii Wydziału Inżynierii Środowiska Politechniki Warszawskiej oraz Instytutu Nafty i Gazu w Krakowie.

źródło: mos.gov.pl

Protest polskich europosłów ws. „raportu łupkowego”.

Co możesz zrobić dla klimatu?

Komentarze użytkowników
 Pedro~2012-03-19 23:05:3189.69.248.149
4) Wmawia się nam, że wtłacza się płuczkę na duże głębokości, ale jeśli mamy do czynienia z uskokami poziomymi to woda i tak wypłynie na powierzchnię. Szczególnie, że skały są rozsadzane w wyniku szczelinowania a piasek zawarty w płuczce przeciwdziała zasklepianiu się mikroszczelin. Nie wiadomo, czy dziesięć, dwadzieścia czy więcej lat zanieczyszczenia nie zaczną przenikać do płytszych stref.

5) Wraz z rozszczelnianiem skał, uwalnia się z nich oprócz gazu masę innych substancji stanowiących poważne zagrożenie dla środowiska, między innymi radioaktywny Rad i Polon.

6) Podczas szczelinowania bardzo duża część gazu ucieka do atmosfery zwiększając efekt cieplarniany. metan jest dużo silniejszym gazem cieplarnianym niż dwutlenek węgla, którym tak nas na około straszą.

7) Woda która jest wydobywana po szczelinowaniu jest silnie zanieczyszczona dodatkowymi związkami które były w skale i na dobrą sprawę nie wiadomo co z nią zrobić. Przechowywanie tak dużych ilości skażonej wody wydaje sie mało praktyczne. Obawiam się, że w naszych warunkach może wylądować gdzieś w rzece. Nawet jesli świadomie nie będziemy wylewać tej wody, to i tak może zdażyć się jakiś wypadek, który spowoduje że ta woda trafi do środowiska. Nie mówiąc o tym, ze w obliczu deficytu wody zamieniamy ogromne ilości najczystszej wody w toksyczny szlam.

8) Jeden odwiert wystarcza na przeprowadzenie do ośmiu procesów szczelinowania, tak więc dużej ilości gazu z jednego odwiertu nie uzyskamy. Stąd też konieczność robienia dużej liczby odwiertów (dziesiątek, jeśli nie setek tysięcy odwiertów).

9) No i na koniec blokujemy możliwość wykorzystania energii geotermalnej.

Nie wiem czy czegoś nie pominąłem ale myślę, że ta lista jest już wystarczającym powodem aby tego nie robić. W obliczu czekających nas problemów związanych z wyczerpywaniem się surowców (w tym w najbliższym czasie tzw. peako
 Pedro~2012-03-19 23:05:0289.69.248.149
Ręce normalnie opadają. Wtłoczono w ziemie ogromne ilości toksycznych chemikaliów i od razu stwierdzono że nie ma żadnego zagrożenia. Co stek bzdur. Może należałoby trochę poczekać z formułowaniem końcowych wyników.
Pod tym linkiem można zobaczyc opis chemikaliów używanych podczas szczelinowania:

http://ziemianarozdrozu.pl/artykul/2035/woda-ognista-lista-skladnikow-uzywanych-do-szczelinowania-hydraulicznego

Dodatkowo koncerny oraz zwolennicy wydobywania gazu łupkowego koncentrują się tylko na tym co się dzieje parę kilometrów pod ziemią a celowo pomija się fakt, że zagrożenie dla środowiska i wód gruntowych może wystąpić na wielu etapach całego procesu. Wydobycie gazu należy rozpatrywać kompleksowo.
Eksploatacja na skalę przemysłową wiąże się z powstaniem tysięcy odwiertów. Należy wymienić następujące fakty:

1) Środowisko zanieczyszczane jest na etapie produkcji chemikaliów używanych w procesie szczelinowania. Również w trakcie ich produkcji może dojść do nieszczęśliwego wypadku. Wiem, że na świecie są produkowane ogromne ilości toksycznej chemii ale to są dodatkowe nadmiarowe tysiące ton toksycznych substancji.

2) Wypadek może się zdazyć podczas transportu chemikaliów. Po naszych drogach będą krążyły tysiące cystern z niebezpiecznymi chemikaliami a o wypadki nie trudno. Tak więc na tym etapie może dojść do wycieku chemikaliów do wód gruntowych.

3) Wycieki mogą nastąpić podczas wtłaczania wody z chemikaliami właściwie na dowolnej głębokości, również na głębokości wód gruntowych. I to jest najczęstsza przyczyna zanieczyszczenia wód gruntowych - źle wykonane cementowanie odwiertu.
 Piotr~2012-03-08 17:42:3987.204.161.75
Czy to w tym ministerstwie były aresztowania w związku z tzw. "nieprawidłowościami" w pracy urzędników w sprawie gazu łupkowego?
Jeśli tak, to żądam obiektywnych i niezależnych badań przez niezależnych ekspertów od polityków i urzędników.
Ostatnio przeczytałem tę opinię na portalu korporacyjnym Lasów Państwowych http://www.lasypolskie.pl/news-6680.html , więc podejrzewam, że wiercenia i hałasy w ostojach zwierzyny leśnej właśnie tam się również rozpoczną... niedawno wymieniono dyrekcję Lasów, więc obawiam się najgorszego... obniżenie poziomu i zanieczyszczenia wód gruntowych fatalnie mogą wpłynąć również na stan polskich lasów... sprawdźcie u źródeł co się dzieje